Mere ograničenja javnih aktivnosti zbog pandemije razlikuju se u Evropi od zemlje do zemlje. Naučnici sa Oksforda osmisilili su indeks rigoroznosti koji im omogućava da porede ograničenja u pojedinim evropskim državama. U ovom trenutku po oštrini lokdauna prednjači Irska, dok Srbija spada u red zemalja sa blažim ograničenjima.

U indeksu su mere ograničenja ocenjene od 0 do 100, pri čemu 100 označava gotovo potpuno zatvaranje države, prenela je nemačka televizija NTV.

Prema kriterijumima na osnovu kojih je indeks sastavljen, do sada je samo Srbija u jednom periodu, od kraja marta do kraja aprila 2020. godine, dostigla najviši stepen lokdauna.

U tom periodu u Srbiji je bila na snazi potpuna zabrana izlaska ljudi starijih od 65 godina, a i za veliku većinu ostalih građana je važila zabrana izlaska tokom vikenda.

Međutim, oštrina mera koje su trenutno na snazi u Srbiji na indeksu britanskih naučnika ocenjena je sa 59, čime spada među zemlje sa blažim ograničenjima javnog života.

Oštrina lokdauna u indeksu je ocenjena na osnovu devet kriterijuma, a to su između ostalih rad škola, ograničenja u kontaktu građana, zabrane ili ograničenja okupljanja i javnih manifestacija, ograničenja putovanja unutar zemlje i putovanja u inostranstvo.

Zbir ocena za mere u pojedinim sferama života čini ukupnu vrednost indeksa. Autori indeksa su, međutim, naglasili da veći ukupan broj poena ne znači da su mere u nekoj nekoj zemlji bolje nego u drugoj, nego samo da je lokdaun stroži, preneo je NTV.   

Indeks pokazuje da su u ovom trenutku najrigoroznije mere ograničenja na snazi u Irskoj, i one su ocenjene ukupnom ocenom 88.

Irski lokdaun ima prilično tragičan istorijat, pošto je vlada te zemlje u decembru, zbog srazmerno malog broja zaraženih, ponovo dozvolila normalan rad ugostiteljskih objekata i trgovina. Zatim je od Božića broj novozaraženih počeo vrtoglavo da raste pa je Irska sada po oštrini mera protiv pandemije prva u Evropi, a planirano je da one potraju najmanje do početka aprila.

Gotovo rame uz rame sa Irskom, sa merama ograničenja koje su ukupno ocenjene sa 87, nalazi se Holandija. Veoma strog lokdaun, koji je ocenjen sa 86, na snazi je i u pandemijom teško pogođenoj Velikoj Britaniji.

Sledi Portugal sa 84 poena, a odmah za njim Nemačka sa 83. Iako mere ograničenja u Nemačkoj spadaju među najrigoroznije u Evropi, broj novoinficiranih na 100.000 stanovnika u sedam dana (sedmodnevna incidencija) je otprilike dvostruko manji od evropskog proseka, navodi NTV.

Mere zatvaranja koje trenutno važe u Nemačkoj oštrije su od onih koje su važile u prvom talasu pandemije u proleće 2020. godine, kada su po metodologiji indeksa, maksimalno dostigle vrednost 77.

Indeks pokazuje da su nekim zemljama koje se graniče sa Nemačkom na snazi znatno blaže mere, iako je u njima broj novih slučajeva zaraze znatno veći.

Tako su mere lokdauna u Austriji ocenjene ukupnom ocenom 78, iako je u toj zemlji sedmodnevna incidencija sa više od 100 znatno iznad one u Nemačkoj.

U Francuskoj sedmodnevna incidencija na 100.000 stanovnika iznosi gotovo 200, ali je francuski lokdaun dobio indeks 64.

Dramatična situacija vlada i u Češkoj, koja je zbog visokog broja novozaraženih i sedmodnevne incidencije koja premašuje 500 proglasila vanredno stanje.

U Češkoj su zatvorene prodavnice, obavezno je nošenje maski i zabranjen je izlazak noću, ali su autori indeksa ocenili da apeli koje vlasti upućuju građanima nisu preterano stroga mera, pa je indeks lokdauna u toj zemlji 69.  

Relativno blag lokdaun, koji je na ocenjen sa nešto više od 40 u Evropi je na snazi u Estoniji i na Islandu.

I dok to u slučaju Islanda, koji ima sedmodnevnu incidenciju od svega četiri, deluje opravdano, u Estoniji je u novije vreme broj novozaraženih počeo naglo da raste, i nedeljeni broj zaraženih na 100.000 stanovnika premašuje 340, što je 85 puta više nego na Islandu.

Na začelju tabele po oštrini lokdauna u Evropi nalaze se Farska ostrva. Iako su deo Danske, autori indeksa su mere koje su uvedene na tim autonomnim ostrvima vrednovali odvojeno i one imaju indeks 28.

Važeće mere na Farskim ostrvima podrazumevaju ograničenje javnih priredbi na najviše 100 ljudi, a građanima se samo savetuje da prilikom kupovine nose zaštitne maske. Među okruglo 50.000 stanovnika ostrva trenutno je zvanično troje zaraženih, a od kovida-19 je do sada preminula jedna osoba.

Još jedna evropska zemlja deli ocenu 28 sa Farskim ostrvima, a to je Belorusija, gde gotovo i nema lokdauna već samo važe ograničenja koja se odnose na javna okupljanja i putovanja u inostranstvo.

Nejasno je, međutim, koliko su te restrikcije povezane sa pandemijom, a koliko sa talasom masovnih protesta protiv predsednika Aleksandra Lukašenka, koji uporno umanjuje opasnost od pandemije i strah od korona virusa naziva "psihozom", navodi NTV.

Izvor: EURACTIV.rs

Foto: Pixabay